De ramp met het cruiseschip Concordia heeft ervoor gezorgd dat er in de transportcommissie een discussie is gevoerd over deze ramp. Duidelijk is dat meer aandacht nodig is voor de naleving van veiligheidseisen en de training van bemanning van (cruise)schepen.

De ramp van cruiseschip Concordia heeft duidelijk gemaakt dat we ervoor moeten zorgen dat regels worden nageleefd. Bovendien is training van bemanning essentieel. Als we hier geen nadruk op leggen, zullen er in de toekomst meer rampen zoals met het cruiseschip Concordia plaatsvinden. Dit moet worden voorkomen. Niet alleen vanwege de slachtoffers en gewonden, maar ook omdat dit onze economie schade toebrengt. Toerisme is de tweede belangrijkste sociaaleconomische activiteit en dus belangrijk voor Europa.

Sinds 2009 mag het Europees Parlement het beleid op toerismegebied aanvullen en coördineren. Toerisme is goed voor meer dan 10% van het BBP van Europa en voor meer dan 12% van de banen. Met 370 miljoen reizigers uit alle delen van de wereld heeft Europa wereldwijd een marktaandeel van meer dan 40% in de sector en we moeten ervoor zorgen dat we deze positie behouden. Dit vergt nauwe samenwerking van de lidstaten, nationale diensten voor vreemdelingenverkeer en organisaties uit de sector. Om Europa aantrekkelijk te houden, moeten we ervoor zorgen dat veiligheidsregels altijd worden nageleefd.

Nieuwe zeesluis IJmuiden kansrijk voor deelname aan pilot voor financieringsbijdrage met Europese project obligaties

De Europese Commissie heeft het project voor de aanleg van een nieuwe zeesluis bij IJmuiden zeer kansrijk genoemd om in aanmerking te komen voor een Europees proefproject met project obligaties, de zgn projectbonds (niet te verwarren met Euro bonds, EU obligaties). Financiering door project bonds kan de realisatie van de nieuwe grote zeesluis dichterbij brengen en dat is goed nieuws voor de werkgelegenheid in de regio Amsterdam.

Ambtenaren van de Europese Commissie hebben dit aangegeven op een bijeenkomst die ik had belegd met afgevaardigden van de Haven van Amsterdam en de stad Amsterdam. Deze bijeenkomst was georganiseerd naar aanleiding van een werkbezoek van CDA´ers aan de Amsterdamse haven in oktober 2011.

De Europese Commissie erkent dat een nieuwe sluis bij IJmuiden belangrijk is voor de Amsterdamse regio en het achterland. De wijze om het sluisproject mede te financieren met project bonds is nieuw. De komende maanden zullen het Europees Parlement en de Ministers van Financiën hun goedkeuring voor een pilot fase met het projects bonds moeten geven en ik zal mij ervoor inzetten dat deze wetgeving snel wordt aangenomen. Pas dan kunnen projecten groen licht krijgen om deel te nemen.

Project bonds zijn ervoor bedoeld om grootschalige Europese infrastructuurprojecten mogelijk te maken door leengaranties af te geven. Dit is hard nodig, aangezien lidstaten door de economische crisis zelf niet genoeg budget hebben om dergelijke projecten te financieren. Ik hoop daarom dat deze wijze van financiering snel zijn weg zal vinden in Europa. De project bonds zullen in samenwerking met de Europese Investeringsbank (EIB) worden afgegeven.

Algemeen directeur Dertje Meijer van Haven Amsterdam is enthousiast over het feit dat het project van de nieuwe grote zeesluis als zeer kansrijk wordt beoordeeld: ,,De sluis levert een cruciale bijdrage aan de totale ontwikkeling van de havenregio. De schaalvergroting in de scheepvaart en de leeftijd van de sluis maken vernieuwing op korte termijn dringend noodzakelijk. De nieuwe grote ‘voordeur’ van de Amsterdamse havenregio biedt de benodigde ruimte om de komende decennia aan de vraag van de markt te kunnen voldoen.’’

Het vervoer van goederen over zee neemt de laatste jaren enorm toe en zeeschepen worden alleen maar groter en breder. De zeesluis bij IJmuiden is dringend aan vervanging toe, omdat deze sluis uit 1929 erg verouderd is. Een nieuwe grote zeesluis is cruciaal voor de verdere ontwikkeling van de Amsterdamse havenregio en van groot belang voor het nationale en internationale goederentransport. Sinds 2010 werken Rijkswaterstaat, Haven Amsterdam en provincie Noord-Holland en het ministerie van Infrastructuur en Milieu aan een planstudie voor realisatie van de nieuwe grote zeesluis.

Vandaag organiseerde ik een lunchdebat in het Europees Parlement samen met de binnenvaartsector, waarbij de Europese Commissie en Europarlementariërs uit verschillende lidstaten aanwezig waren. Aanleiding was het onlangs gepubliceerde voorstel van de Europese Commissie om wegen, spoorwegen, waterwegen en luchthavens in de Europese Unie aan te passen om de toekomstige stroom van toenemend transport. Hier liggen aanzienlijke kansen voor de binnenvaart.

De binnenvaart biedt een relatief goedkope manier van vervoer over water. Bovendien is deze erg schoon en groen. Voor Nederland is het als geen ander belangrijk dat de waterwegen in Europa verder worden verbeterd en de knelpunten in het netwerk worden weggenomen. Europa is ons achterland en het debat van vandaag heeft laten zien dat de binnenvaart een grotere prioriteit heeft gekregen in Europa. Hier zet ik mij graag verder voor in.

Het voorstel van de Commissie wil de verbindingen over de weg, het spoor, het water en via de lucht radicaal verbeteren. Dit alles om Europa beter bereikbaar te maken. De bestaande missing links moeten worden opgevuld en problemen in het netwerk moeten verdwijnen. De infrastructuur moet zo aangepast worden dat een vlotte en snelle doorgang van alle transportmodi mogelijk is. Het is erg belangrijk dat de binnenvaart een stevige plaats krijgt binnen deze plannen van de Europese Commissie.

De plannen van de Europese Commissie zijn in twee fasen te beschrijven. In de eerste fase, tussen 2014 en 2030, wil Europa het zogenaamde kernnetwerk uitbouwen. Het kernnetwerk bevat de belangrijkste verkeersassen van Europa. In de tweede fase tussen 2030 en 2050 moet er dan gewerkt worden aan de verbetering van de ondersteunende verkeersroutes. De ambitieuze plannen zijn echter alleen mogelijk met de financiële hulp en medewerking van de lidstaten. Europa heeft voor de periode 2014-2020 al 31,7 miljard euro klaar liggen, waaraan lidstaten ook een deel moeten bijdragen om de projecten te verwezenlijken. De komende maanden zal het Parlement en de Raad van Ministers de voorstellen grondig bestuderen, bespreken en aanpassen.

De Europese Commissie heeft deze week nieuwe wetgeving voor de luchtvaart gepresenteerd. Dit pakket maatregelen moet leiden tot een beter benutten van de capaciteit van luchthavens zodat de verwachte groei van de luchtvaart op een goede en efficiente manier kan worden afgewikkeld en de capaciteit van luchthavens optimaal en efficient wordt gebruikt.

Het luchtverkeer is de afgelopen jaren fors toegenomen. Het wordt dus drukker in de lucht, maar toch is 70% van alle vluchtvertragingen in Europese luchthavens het gevolg van problemen aan de grond en niet in de lucht. De Europese Commissie wil die problemen nu aanpakken met een nieuwe Europese wetgeving die het luchtverkeer met name op de grond efficiënter maakt. Dit luchtvaartpakket bestaat uit 3 voorstellen: een herziening van de slots (rechten voor start en landing op luchthavens), voorstel voor betere grondafhandeling en ten slotte maatregelen ten aanzien van geluidsoverlast.

Op dit moment opereren een aantal luchthavens op hun maximale capaciteit, zoals Düsseldorf, London Heathrow, London Gatwick, Frankfurt en Milan Linate. Tegen 2030 bereiken 19 Europese luchthavens hun maximumcapaciteit. Dit heeft gevolgen voor de reiziger. Bovendien vliegen veel luchtmaatschappijen met half lege toestellen rond, omdat ze hun recht om gebruik te maken van de faciliteiten van een luchthaven op een bepaald tijdstip (slot) niet willen verliezen. Luchthavens werken namelijk met de use it or lose it- maatregel: Wanneer luchtvaartmaatschappijen de door hen gekochte slots niet voor 80 procent benutten, zijn ze hun rechten kwijt. Deze regeling zorgt er in de praktijk voor dat luchtmaatschappijen met halve vliegtuigen vliegen en dus niet goed omgaan met hun capaciteit. De Commissie stelt nu voor om de drempel op te trekken naar 85 procent en om maatschappijen de toestemming te geven hun rechten op slots te verhandelen. Dat zou het efficiënt gebruik moeten verhogen.

Wat betreft de grondafhandeling stelt de Europese Commissie voor de concurrentie te verhogen door de keuzemogelijkheden voor grondafhandelingsbedrijven uit te breiden naar minimaal drie bedrijven. Luchthavens zullen in de toekomst ook minimumkwaliteitsnormen kunnen opleggen aan de afhandelingsbedrijven. Deze normen moeten de kwaliteit van de dienstverlening voor de reizigers verbeteren. Het verlies van bagage of de wachttijden moeten bijvoorbeeld gelden als belangrijke kwaliteitscriteria. We hebben met de sneeuw vorig jaar gezien dat het bij de grondafhandeling van de bagage, maar ook bij het leveren en verspreiden van zout voor de landingsbanen veel mis ging. Dit kan beter.

Door de Europese Commissie worden nu ook voorstellen gedaan die het geluidsoverlast door luchtverkeer moeten aanpakken. De voorstellen zijn er o.a. op gericht om de meest luidruchtige toestellen van een luchthaven te weren. De lidstaten bepalen dus nog steeds de normen van geluid en geluidsoverlast, maar de Commissie houdt hierop toezicht.

De komende maanden zal dit luchtvaartpakket in de transportcommissie van het Europees Parlement worden besproken.

Vandaag werd er in het Europees Parlement gestemd over nieuwe wetgeving voor het spoorvervoer. Deze wetgeving moet ervoor zorgen dat de markt van het spoorvervoer open wordt om goederenvervoer op het spoor in alle Europese landen een betere kans te geven. Het is noodzakelijk om goederenvervoer over het spoor als alternatief voor het wegvervoer verder te ontwikkelen. In heel Europa komen er nu sterke onafhankelijke toezichthouders die in de gaten moeten houden dat spoorvervoerders een eerlijke kans krijgen. In Nederland hebben we al zo´n toezichthouder, maar dat is lang nog niet overal in Europa. Naast nationale toezichthouders zal er ook een Europese toezichthouder of instantie bevoegdheden krijgen om de samenwerking tussen de verschillende nationale toezichthouders te coördineren.

Verder vrijgeven van het spoorvervoer mag niet betekenen dat de noodzakelijke samenwerking tussen onze infrastructuurbeheerder Prorail en spoorwegmaatschappij NS in gevaar zou komen. Vooral met bladeren op de rails, sneeuw en andere weersproblemen is het juist belangrijk dat deze twee met elkaar intensief samenwerken. Hier mag Europese regelgeving geen stokje voor steken. Mijn voorstel om samenwerking te bevorderen is aangenomen door het EP.

In deze stemming hebben we ook gevraagd of de Europese Commissie uiterlijk volgend jaar met een plan kan komen voor verdere liberalisering van de infrastructuurbeheerder en spoorwegmaatschappij. Tot op heden beschermen veel landen de eigen nationale spoorwegmaatschappijen. Door nieuwe wetgeving kan de markt verder (ook voor buitenlandse vervoerders) geopend worden. In Nederland kennen wij deze ontwikkeling al. Zo is ProRail, onze nationale infrastructuurbeheerder al in 2002 losgekoppeld van de goederenvervoerders. Betere mogelijkheden voor bijvoorbeeld goederenvervoer en regionaal vervoer op spoor was het gevolg.

Op woensdag 19 oktober presenteerde de Europese Commissie de plannen rondom het Trans-Europese Netwerk (TEN-T). Dit is een Europees plan met infrastructuurverbindingen over weg, spoor en water. Het bevat een Europees transportfonds dat samen met co- financiering door lidstaten zelf, lidstaten helpt te bouwen aan infrastructuur. De inzet is een Europees logistiek kernnetwerk , waar heel Europa baat bij heeft, zeker ook Nederland vanwege onze grote logistieke sector.

De plannen van de investeringsstrategie in het Trans- Europese Netwerk zullen binnenkort inzet van discussie zijn in het Europees Parlement. Het (relatief beperkte) Europese budget moet wat mij betreft vooral ingezet worden voor grensoverschrijdende schakels in het netwerk. Ook is meer aandacht voor vervoer over water en overslagfaciliteiten noodzakelijk.

Voor mij is het van groot belang dat de grensoverschrijdende verbindingen meer aandacht krijgen. Juist op die trajecten is er een Europese meerwaarde te halen. Het is voor Nederland als transportland uiterst belangrijk dat ons achterland goed en snel te bereiken is. Met name op het gebied van binnenvaart kan nog veel worden verbeterd, aangezien slechts 1% van het TEN-T budget aan binnenvaart wordt besteed. Dit kan beter, want vaarwegverbindingen, zoals de aansluiting van Terneuzen op de Seine Nord en die van het IJsselmeer naar de Oostzee zijn voor de ontwikkeling van het Europese transportnetwerk nodig. Ik vind dat het geld van de TEN-T is bedoeld om het algemene Europese vervoernetwerk te verbeteren en niet zozeer locale of nationale transportnetwerken.

Het Trans-Europese Transportnetwerk (TEN-T) is een netwerk van alle belangrijke doorvoerroutes in Europa en een overzicht van de ontbrekende schakels daarin. Als het netwerk straks voltooid is, zal het ruim 90.000 kilometer aan snelweg, 90.000 kilometer aan spoorlijnen en ruim 10.000 kilometer aan vaarwegen bevatten, met verbindingen naar 210 binnenhavens, 290 zeehavens en 370 luchthavens. Om dit netwerk aan te leggen is (beperkte) Europese cofinanciering beschikbaar, naast de bijdragen die lidstaten zelf moeten doen om de infrastructuur aan te leggen.

Europa moet de eerste bestemming worden voor wereldwijd toerisme. Door betere samenwerking kan de EU een nog aantrekkelijkere bestemming worden voor mensen uit bijvoorbeeld opkomende landen als China, Brazilië en India. Europa is een unieke bestemming en dit moeten we stimuleren. Deze mensen hebben steeds meer te besteden en als Europa moeten wij ervoor zorgen dat een bezoek voor hen zo aantrekkelijk mogelijk wordt. Dit is de strekking wat vandaag in het Europees Parlement is besloten.

In tegenstelling tot veel andere sectoren in de economie heeft het Europese toerisme de crisis tot nu toe aardig goed doorstaan. Goede samenwerking binnen Europa kan zorgen dat dit ook in de toekomst zo blijft en dat toerisme zich tot een nog sterkere sector ontwikkelt. Toerisme is op dit moment de tweede sociaaleconomische activiteit van Europa.

Onder de voorstellen zijn onder andere het stimuleren van internationale evenementen om aandacht te vestigen op de EU als vakantiebestemming, het investeren in en het creëren van nieuwe professionele kwalificaties en het stimuleren van duurzaam toerisme. Het Europees Parlement mag sinds 2009 het optreden van de lidstaten op toerismegebied aanvullen en coördineren, omdat een Europese benadering van toerisme de ontwikkeling en promotie van EU-landen ten goede komt.

Het Europees Parlement heeft vandaag ingestemd met een voorstel om de verkeersveiligheid in Europa te verbeteren. Het is een goede zaak dat Europa zich inzet voor verkeersveiligheid, want het aantal verkeersdoden in veel landen is nog dramatisch hoog. Meer veiligheidscampagnes en verkeersveiligheidsmaatregelen in de lidstaten kan veel leed in de toekomst voorkomen.

Het rapport dat is aangenomen pleit ervoor om meer aandacht te besteden aan de rijvaardigheid van bestuurders en de technische vereisten van voertuigen.Lidstaten zijn en blijven wat mij betreft zelf verantwoordelijk voor het al dan niet navolgen van de gedane voorstellen van vandaag. Geen Europese verplichting om gele hesjes voor fietsers in te voeren.

In 2009 stierven in Europa 35000 mensen in het verkeer en raakten 1,5 miljoen slachtoffers gewond. De extra maatregelen die nu worden voorgesteld, zoals een oogtest voor bestuurders ouder dan 65 jaar en het gebruik van winterbanden zijn erop gericht het aantal slachtoffers omlaag te brengen.

De Europese Commissie heeft vandaag de regels voor de uitstootrechten, de zogenoemde Emissions Trading Scheme (ETS) voor de luchtvaart bekendgemaakt. Europese luchtvaartmaatschappijen zoals KLM moeten vanaf 2012 meedoen aan dit systeem, bedoeld om de klimaatverandering tegen te gaan.

De luchtvaartmaatschappijen krijgen bij de start 85 procent van de uitstootrechten toegekend. De maatschappijen kunnen nu zelf berekenen hoeveel rechten ze krijgen en hoeveel ze nog moeten inkopen. Tussen 2013 en 2020 zijn deze rechten bepaald op 82 procent. Het resterende deel dat de luchtvaartmaatschappijen nodig hebben voor hun miljoenen vliegoperaties moeten via een veiling of onderlinge aan- verkoop worden bemachtigd. Het gaat luchtvaartmaatschappijen dus meer kosten als ze met vliegtuigen vliegen die veel CO2 uitstoten.

In de Europese wetgeving is vastgelegd dat alle vluchten van en naar Europa onder deze ETS moeten vallen, dus ook niet-Europese luchtvaartmaatschappijen. Daar wordt fel door geprotesteerd door landen als Amerika, China en Rusland. Ik vind dat we er wel aan vast moeten houden, anders worden onze Europese luchtvaartmaatschappijen op achterstand gezet.

Ook buitenlandse hardrijders moeten in het vervolg hun boetes betalen. Dat heeft het Europees Parlement deze week besloten en is goed voor de verkeersveiligheid. Tot nu toe konden in veel landen boetes alleen worden geïnd als bestuurders daadwerkelijk werden aangehouden.

Buitenlandse automobilisten konden tot op heden in veel Europese landen ongestraft te hard rijden in Europa. Boetes konden namelijk niet worden geïnd. Alleen wanneer een bestuurder van een buitenlands voertuig door de politie werd aangehouden voor een verkeersovertreding, was het mogelijk om boetes direct te innen. Weliswaar heeft Nederland de afgelopen jaren een aantal bilaterale verdragen met Europese landen, zoals België en Duitsland afgesloten waardoor boetes konden worden geïnd, maar niet alle lidstaten hebben onderling een dergelijk verdrag.

Het Europees Parlement heeft nu ingestemd met het plan dat er in alle EU-lidstaten boetes van buitenlandse voertuigen die een verkeersovertreding begaan geïnd kunnen worden. Wie er binnen de Europese Unie geflitst wordt, komt dus binnenkort niet meer onder een boete uit.