Naar meer verantwoord handelen financiële markten
In het Europees Parlement wordt gewerkt aan een uitgebreid pakket aan wetgeving voor de financiële markten. Doel is meer transparantie, meer verantwoord omgaan met risico´s en schadelijke speculatie tegengaan. De financiële markten hebben de huidige crisis niet veroorzaakt, die ligt meer in de Amerikaanse hypothekencrisis en de schuldencrisis in Europese lidstaten. Toch hebben onverantwoord risicogedrag in delen van de financiële sector, kwetsbare kapitaalspositie van banken en onzichtbare handelsstromen in financiële producten die niemand meer begreep wel bijgedragen aan de instabiliteit van vandaag en daarmee aan verdieping van de financiële crisis. We hebben te maken met vaak wereldwijd en Europees opererende banken en bedrijven. Ook de Nederlandse financiële sector is zeer internationaal van karakter. Daarom is het belangrijk te werken aan internationale regels. Liefst wereldwijd, maar Europa mag en moet daar het voortouw in nemen.
Alle banken in Europa moeten weer duurzaam gezond worden, want het is onacceptabel dat sommige banken met belastinggeld gered moeten worden. In de afgelopen twee jaar is er al veel werk verzet om dit te bereiken. Zo hebben we dankzij de inzet van het Parlement nu drie Europese toezichthouders voor de banken, financiële markten en de pensioenfondsen en verzekeraars. Maar we moeten verder gaan, want in de afgelopen maanden bleek dat de crisis opnieuw banken aan het wankelen brengt. Voldoende hoge kapitaaleisen die kunnen fungeren als risicobuffers zijn belangrijk. Ook moeten banken, ook Franse en Italiaanse banken, verplicht worden staatsobligaties op hun balansen realistisch te waarderen. Dat betekent dan lagere winst, en dus ook lagere bonussen, maar maakt banken wel beter bestand tegen crisis.
Banken die te zwak staan zullen in het komend half jaar mogelijk staatssteun nodig hebben, maar dan krijgen ze wel een ingrijpend herstructureringsplan opgelegd om te voorkomen dat het weer gebeurd. Onze Nederlandse banken hebben dit ook meegemaakt en ondervinden daar nog de gevolgen van. Er komt binnenkort een voorstel uit voor een Europees crisismechanisme gekoppeld aan een bankenheffing op risicovolle activiteiten. Hierdoor komt een hogere prijs te staan op onverantwoord risicogedrag en betalen banken mee aan een buffer die kan worden gebruikt voor het oplossen van een financiële crisis in de toekomst.
Ook als het gaat om nieuwe regelgeving voor de financiële markten is er nog veel werk te verzetten. Meer transparantie is nodig om marktmisbruik te voorkomen maar ook betere bescherming van de kleine belegger te garanderen. De Commissie presenteerde onlangs nieuwe plannen om het toezicht op de handel in nieuwe en vaak ingewikkelde financiële producten aan te scherpen. Ik sta bijvoorbeeld zeer kritisch tegenover de zogenaamde flitshandel, waarbij computers met behulp van ingewikkelde formules duizenden transacties per seconde kunnen afwikkelen. Ook ligt er een voorstel voor invoering van een financiële transactiebelasting. In beginsel sta ik er positief tegenover om als start zo´n belasting in Europa in te voeren, vooruitlopend op wereldwijde invoering. Het gaat om een beperkt bedrag per handelstransactie en zal dus zeker de flitshandel raken. We moeten goed kijken naar de voorwaarden waaronder deze wordt ingevoerd en wat daarvan de gevolgen zijn, bijvoorbeeld voor onze pensioenfondsen. Ik ga me hier namens het CDA de komende periode voor inzetten.